การใช้กิจกรรมบทบาทสมมุติเพื่อพัฒนาพฤติกรรมกล้าแสดงออกของนักเรียนชั้นอนุบาล ๒
ผู้พัฒนา นางสาวพรรัชดา อัมภรัตน์
โรงเรียนโรงเรียนบ้านแก้งซาว
ที่มาและความสำคัญ(โดยสังเขป)
บทบาทสมมุติเป็นแนวทางที่จะช่วยให้บุคคลดำเนินชีวิตอยู่ในสังคมอย่างเป็นสุขและแฝงไว้ซึ่งมวลประสบการณ์และกลวิธีการแก้ปัญหาหลายๆด้าน เช่น การอภิปรายปัญหา การวิเคราะห์ปัญหา และให้คำจำกัดความโดยผ่านขั้นตอนต่างๆคือ การเลือกบทบาทที่เหมาะสม ปฏิกิริยาตอบสนองของผู้ชมที่มีต่อบทบาทที่แสดงออก รวมไปถึงการจัดสถานการณ์ให้ผู้แสดงได้มีโอกาสแสดงออกมาตามธรรมชาติ โดยอาศัยบุคลิกภาพของเขาเองอย่างเป็นอิสระในการรวมกลุ่มสถานการณ์ที่จะใช้ฝึกการแสดงบทบาทสมมุตินั้นครูจะเป็นผู้เตรียมเอาไว้อาจเป็นเรื่องราวเกี่ยวกับเหตุการณ์ต่างๆในการแสดงไม่จำเป็นต้องมีการฝึกซ้อมมาก่อนจะมีก็เพียงให้ผู้แสดงได้ทราบจุดมุ่งหมายที่จำเป็นบางประการของสถานการณ์ที่กำหนดไว้ ระยะเวลาที่ใช้แสดงก็ใช้เวลาเพียงช่วงสั้นๆโดยมุ่งให้ผู้แสดงได้เรียนรู้จากการสังเกตหรือการวิเคราะห์บทบาทที่ได้แสดงเปิดโอกาสให้ผู้แสดงได้แสดงพฤติกรรมอย่างอิสระตามที่ตนคิดว่าจะเป็นในบทบาทที่กำหนดขึ้นในสถานการณ์ต่างๆและแสดงความรู้สึกนึกคิด คำพูด ท่าทาง ออกมาตามลักษณะนิสัยของบุคลที่อยู่ในสถานการณ์สมมุตินั้นเป็นการเรียนรู้ที่จะปรับพฤติกรรมการแสดงออกของตนเองอย่างมีประสิทธิภาพ
พฤติกรรมกล้าแสดงออกหมายถึง การแสดงความรู้สึกนึกคิดและอารมณ์ตามสิทธิต่อผู้อื่นและเป็นการแสดงออกที่มีเหตุผลและเป็นที่ยอมรับในสังคม พฤติกรรมกล้าแสดงออกที่เหมาะสมในการแสดงออกครอบคลุมถึงพฤติกรรมด้านต่างๆเช่น การกล้าแสดงความคิดเห็นที่แตกต่างไปจากคนอื่นๆการกล้าแสดงความคิดเห็นวิพากษ์วิจารณ์ การปฏิเสธที่จะทำตามคำขอร้องที่ไม่ยุติธรรมไม่มีเหตุผล ตลอดจนกระทั่งการแสดงความชื่นชมยินดีต่อผู้อื่น หรือยอมรับว่าตนเองบกพร่องหรือโง่เขลาในบางเรื่อง เป็นต้น ความเหมาะสมในการแสดงออกมีความแตกต่างจากความก้าวร้าว เป็นการแสดงออกที่เหมาะสมมากกว่าที่จะเป็นแบบก้าวร้าวหรือทำลาย เป็นความสามารถในการแสดงออกอย่างเหมาะสมมีเหตุผลเป็นที่ยอมรับของสังคมโดยไม่ก้าวก่ายหรือล่วงละเมิดสิทธิของผู้อื่น และเมื่อแสดงออกไปแล้วก็ปราศจากความรู้สึกผิด
จากการสังเกตเด็กชั้นอนุบาลปีที่ ๒ พบว่า เด็กยังขาดความกล้าแสดงออกในทางที่เหมาะสม ต้องการให้เด็กเรียนรู้ในการอยู่ร่วมกับผู้อื่นให้เด็กมีโอกาสในการปรับตัว ในการแสดงความกล้า กล้าคิด กล้าทำ กล้าถาม กล้าแสดงความคิดเห็นสนับสนุน หรือขัดแย้งอย่างมีเหตุผลครูผู้สอนจึงได้ศึกษาและพัฒนาการใช้บทบาทสมมุติเพื่อไปใช้เป็นแนวทางในการจัดกิจกรรมที่ส่งเสริมพฤติกรรมกล้าแสดงออกนักเรียนให้ดียิ่งขึ้นในโอกาสต่อไป
ผลลัพธ์ต่อนักเรียนผู้เรียนชั้นอนบาลปีที่ ๒ จำนวน ๑๒ คน ร้อยละ ๘๐ แสดงความกล้า กล้าคิด กล้าทำ กล้าถาม กล้าแสดงความคิดเห็นสนับสนุน หรือขัดแย้งอย่างมีเหตุผลต่อครูประจำชั้นได้
ผลลัพธ์ต่อครู : ครูผู้สอนจัดประสบการณ์การเรียนรู้ด้านการพัฒนาทักษะด้านสังคม โดยใช้กิจกรรมบทบาทสมมุติเพื่อพัฒนาพฤติกรรมกล้าแสดงออก
ผลลัพธ์ต่อโรงเรียน : ผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านแก้งซาว มีการจัดอบรมพัฒนาคุณภาพครู ทั้งด้านความรู้ ความสามารถ คุณลักษณะ ทักษะและเจตคติที่สอดคล้องตามหลักสูตรและมีระบบบริหาร นิเทศ ติดตาม อย่างต่อเนื่อง
ผลลัพธ์ต่อชุมชน : ผู้ปกครองร้อยละ ๘๐ มีความพึงพอใจในการจัดกิจกรรมของโรงเรียน และ ให้ความร่วมมือ สนับสนุนการพัฒนาคุณภาพของโรงเรียนโดยใช้แบบประเมินความพึงพอใจ
ประเภทของนวัตกรรม : นวัตกรรมการจัดการเรียนรู้
[ดาวน์โหลดรูปเล่มนวัตกรรม]