ที่มาและความสำคัญ(โดยสังเขป)
          ปัจจุบันความเจริญก้าวหน้าทางวิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยี ได้ส่งผลกระทบต่อวิถีการดำรงชีวิตของคนไทย ทั้งทางด้านเศรษฐกิจ สังคมวัฒนธรรม การเมืองและการปกครอง ตลอดจนการแข่งขันกับนานาประเทศ ในด้านต่างๆ รัฐบาลได้ตระหนักถึงการจัดการศึกษาที่ผ่านมา ที่ไม่สามารถสนองต่อความต้องการในการพัฒนาชุมชนท้องถิ่นและประเทศได้ ดังนั้นเพื่อเป็นการรองรับการเปลี่ยนแปลงที่รวดเร็ว จึงมีการปรับปรุงหลักสูตรอย่างต่อเนื่อง เพื่อช่วยพัฒนาผู้เรียนได้อย่างเต็มศักยภาพ ทั้งด้านร่างกาย สติปัญญา อารมณ์และสังคม อันเป็นการวางรากฐานการพัฒนาความเจริญความมั่นคง และการแก้ปัญหาต่างๆ ของบุคคล ครอบครัว ประเทศชาติและโลก (สำนักงานปฏิรูปการศึกษา. 2544 : 3) วิทยาศาสตร์เป็นสาขาวิชาช่วยให้มนุษย์ได้พัฒนาวิธีคิด ทั้งความคิดเป็นเหตุเป็นผล คิดสร้างสรรค์ คิดวิเคราะห์ วิจารณ์ มีทักษะสำคัญในการ ค้นคว้าหาความรู้ มีความสามารถในการแก้ปัญหาอย่างเป็นระบบ สามารถตัดสินใจโดยใช้ข้อมูลที่หลากหลายและมีประจักษ์พยานที่ตรวจสอบได้ วิทยาศาสตร์เป็นวัฒนธรรมของโลกสมัยใหม่ซึ่งเป็น สังคมแห่งการเรียนรู้ ดังนั้นทุกคนจึงจำเป็นต้องได้รับการพัฒนาให้รู้วิทยาศาสตร์ เพื่อที่จะมีความรู้ความเข้าใจในธรรมชาติและเทคโนโลยีที่มนุษย์สร้างสรรค์ขึ้น สามารถนำความรู้ไปใช้อย่างมีเหตุผล สร้างสรรค์ และมีคุณธรรม (กระทรวงศึกษาธิการ. 2551 : 94) ผู้วิจัยได้ศึกษาสภาพปัญหาเกี่ยวกับการเรียนการสอนวิชาวิทยาศาสตร์ พบว่านักเรียน ขาดทักษะในการศึกษาหาความรู้ด้วยตนเอง การฝึกฝนทบทวน การทำการบ้าน การอ่าน ตลอดจนการทำแบบฝึกหัด และค้นคว้าบางเนื้อหามีไม่เพียงพอกับความต้องการของนักเรียน นักเรียนบางส่วนยังมีสมรรถภาพในการเรียนรู้ที่ไม่ดีพอ นักเรียนบางส่วนยังไม่มีนิสัยรักการเรียนรู้ เมื่อรู้สภาพปัญหาแล้ว ก็นำข้อมูลที่ได้มาเป็นแนวทางเสริมการเรียนรู้ พอจะสรุปได้ว่าหนังสือหรือแบบฝึกทักษะพัฒนาการเรียนรู้ หมายถึง หนังสือที่จัดขึ้นโดยมีวัตถุประสงค์เป็นไปในทางส่งเสริมให้ผู้เรียนเกิดการฝึกฝนทักษะในด้านต่าง ๆ และทำให้รักในการเรียนรู้มากขึ้น การสร้างนวัตกรรมในครั้งนี้เป็นการศึกษาเพื่อพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ของนักเรียนในรายวิชาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี โดยการนำชุดกิจกรรมการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ โดยใช้การบวนการ สืบเสาะหาความรู้ 5 ขั้น 5E หน่วยการเรียนรู้ที่ 4 ดินรอบตัวเรา ชั้นประถมศึกษาปีที่ 2 มาเพื่อให้นักเรียนศึกษาหาความรู้ และเพื่อให้นักเรียนเกิดความสนุกสนานในการทำกิจกรรม เกิดความซาบซึ้งในคุณค่าของการเรียนรู้ อีกทั้งยังเป็นการช่วยเสริมสร้างทักษะและนิสัยของการเรียนที่ดีให้แก่นักเรียน ดังนั้น ผู้ศึกษาค้นคว้าจึงได้สร้างชุดกิจกรรมการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ โดยใช้กระบวนการสืบเสาะหาความรู้ 5 ขั้น 5E หน่วยการเรียนรู้ที่ 4 ดินรอบตัวเรา ชั้นประถมศึกษาปีที่ 2 เพื่อให้นักเรียนได้ปฏิบัติจริง และส่งเสริมทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์ การคิด วิเคราะห์และเสริมสร้างจิตวิทยาศาสตร์ให้แก่ผู้เรียน เปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน และยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน

ผลลัพธ์ต่อนักเรียน1. นักเรียนได้ฝึกสังเกต การตั้งคำถาม การวางแผนทดลอง การเก็บข้อมูล และการสรุปผล 2.ช่วยให้เด็กมีความสามารถในการคิดอย่างเป็นระบบตามลำดับขั้นตอนของกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ 3.นักเรียนสามารถเข้าใจเนื้อหาเกี่ยวกับเรื่อง “ดินรอบตัวเรา” ได้ดีขึ้นผ่านกิจกรรมที่หลากหลาย 4.นักเรียนมีคะแนนการทดสอบหลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ
ผลลัพธ์ต่อครู : 1. ครูได้ฝึกการออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ 2. มีการเตรียมสื่อ อุปกรณ์ และกิจกรรมอย่างมีระบบตามขั้นตอนของ 5E (Engage, Explore, Explain, Elaborate, Evaluate) 3. ทำให้ครูมีแนวทางในการจัดการเรียนรู้ที่ชัดเจนยิ่งขึ้น 4. กระบวนการ 5E กระตุ้นให้ครูใช้คำถามปลายเปิดเพื่อชวนนักเรียนคิดวิเคราะห์และสังเกต 5.ทำให้ครูมีความชำนาญในการกระตุ้นให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมและตั้งคำถามด้วยตัวเอง
ผลลัพธ์ต่อโรงเรียน : 1.ยกระดับคุณภาพการจัดการเรียนการสอนของโรงเรียนโดยการนำกระบวนการเรียนรู้แบบ 5E มาใช้ ช่วยให้การจัดกิจกรรมการเรียนรู้มีประสิทธิภาพมากขึ้น สอดคล้องกับแนวทางการพัฒนาการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 ซึ่งเน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ ทำให้สถานศึกษามีการจัดการเรียนรู้ที่มีคุณภาพและมาตรฐานชัดเจนยิ่งขึ้น 2.ยกระดับคุณภาพการจัดการเรียนรู้ของโรงเรียนโดยการใช้นวัตกรรมทำให้แนวทางการจัดการเรียนรู้ในโรงเรียนมีความเป็นระบบ เป็นมาตรฐานมากขึ้น 3. สะท้อนถึงความมุ่งมั่นของสถานศึกษาในการพัฒนาการเรียนการสอนแบบ Active Learning 4. ส่งเสริมครูร่วมกันพัฒนานวัตกรรมช่วยเสริมสร้างการทำงานเป็นทีม และแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ระหว่างครู
ผลลัพธ์ต่อชุมชน : 1.ส่งเสริมความรู้ความเข้าใจด้านสิ่งแวดล้อมในชุมชนนักเรียนที่ได้เรียนรู้เรื่องดินอย่างลึกซึ้งผ่านกิจกรรมเชิงสำรวจ มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับประโยชน์ของดิน การอนุรักษ์ดิน และการใช้ทรัพยากรดินอย่างยั่งยืน ซึ่งสามารถนำไปสื่อสารและถ่ายทอดให้ผู้ปกครองและคนในชุมชนได้ 2.กิดจิตสำนึกในการดูแลทรัพยากรในท้องถิ่น จากการที่นักเรียนเรียนรู้ผ่านการลงมือปฏิบัติจริงและตั้งคำถามเกี่ยวกับปัญหาดิน เช่น การพังทลายของดิน หรือการใช้ปุ๋ยเคมีในชุมชน อาจส่งผลให้มีการสะท้อนคิดร่วมกันในชุมชน และเกิดการตระหนักร่วมกันในการดูแลสิ่งแวดล้อมในชุมชนได้
ประเภทของนวัตกรรม : นวัตกรรมสื่อและเทคโนโลยี
[ดาวน์โหลดรูปเล่มนวัตกรรม]