การพัฒนาการจัดการเรียนรู้โดยใช้แบบฝึกทักษะ เรื่อง ฝึกคิด ฝึกใช้ พอเพียงในชีวิตจริง เพื่อพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 5
ผู้พัฒนา นางสาวขวัญจิต ตรงเที่ยง ตำแหน่ง ครู วิทยฐานะ
โรงเรียนโรงเรียนอุบลวิทยาคม
ที่มาและความสำคัญ(โดยสังเขป)
ในยุคปัจจุบันที่โลกมีความเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ทั้งในด้านเศรษฐกิจ สังคม และ
เทคโนโลยี การพัฒนาผู้เรียนให้มีทักษะที่จำเป็นต่อการดำเนินชีวิตอย่างมีความสุขและพอเพียงจึงเป็นสิ่งสำคัญ โดยเฉพาะในระดับประถมศึกษา ซึ่งเป็นช่วงวัยแห่งการวางรากฐานชีวิต ความคิด และพฤติกรรม การส่งเสริมให้นักเรียนได้เรียนรู้แนวคิดหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงตั้งแต่ในห้องเรียน จึงเป็นการสร้างภูมิคุ้มกันให้กับผู้เรียนในการดำรงชีวิตอย่างมีสติ รู้จักประมาณตน และตัดสินใจอย่างมีเหตุผล
จากการจัดการเรียนการสอนที่ผ่านมา พบว่า นักเรียนส่วนใหญ่ขาดความเข้าใจในหลักการของ
เศรษฐกิจพอเพียง มองว่าเป็นแนวคิดที่อยู่ไกลตัว และไม่สามารถนำมาปรับใช้ในชีวิตประจำวันได้อย่างแท้จริง ส่งผลให้ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนในหน่วยการเรียนรู้เกี่ยวกับเศรษฐกิจพอเพียงอยู่ในระดับต่ำ อีกทั้งผู้เรียนยังขาดทักษะการคิดวิเคราะห์และทักษะการเชื่อมโยงความรู้กับสถานการณ์รอบตัว
ดังนั้น ผู้วิจัยจึงได้ออกแบบ แบบฝึกทักษะ เรื่อง "ฝึกคิด ฝึกใช้ พอเพียงในชีวิตจริง" เพื่อ
ใช้เป็นสื่อประกอบการเรียนรู้ โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงเข้ากับการจัดกิจกรรมแบบ Active Learning เพื่อให้นักเรียนได้เรียนรู้ผ่านการลงมือทำ ฝึกคิด แก้ปัญหา และเชื่อมโยงเนื้อหากับสถานการณ์จริงในชีวิตประจำวันของตนเอง อันจะนำไปสู่การเข้าใจแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียงอย่างถ่องแท้และสามารถนำไปใช้ได้จริง นวัตกรรมนี้มีเป้าหมายเพื่อพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนในสาระสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ควบคู่กับการเสริมสร้างสมรรถนะสำคัญของผู้เรียน ทั้งด้านการคิด การจัดการตนเอง และการอยู่ร่วมกับธรรมชาติและสังคมอย่างยั่งยืน อีกทั้งยังส่งเสริมคุณลักษณะอันพึงประสงค์ เช่น ความรับผิดชอบ ความพอเพียง และความมีวินัย ซึ่งสอดคล้องกับหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ. 2551 (ฉบับปรับปรุง 2560) และแนวทางการพัฒนาผู้เรียนตามเป้าหมายของสถานศึกษา
ผลลัพธ์ต่อนักเรียน 1. พัฒนาแบบฝึกทักษะ เรื่อง “ฝึกคิด ฝึกใช้ พอเพียงในชีวิตจริง” สำหรับใช้ในการจัดการเรียนรู้สาระสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ให้มีความตรงตามเนื้อหาที่กําหนดในจุดประสงค์การเรียนรู้ นักเรียนสามารถเรียนรู้ได้ด้วยตนเอง และนําไปใช้อย่างมีประสิทธิภาพ 2. ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียน โดยใช้แบบฝึกทักษะ เรื่อง “ฝึกคิด ฝึกใช้ พอเพียงในชีวิตจริง” สำหรับใช้ในการจัดการเรียนรู้สาระสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 มีคะแนนเฉลี่ยหลังเรียน สูงกว่า ก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ซึ่งแสดงให้เห็นถึงพัฒนาการทางการเรียนที่เพิ่มขึ้นอย่างชัดเจน 3. นักเรียนมีความพึงพอใจต่อการจัดการเรียนรู้ โดยใช้แบบฝึกทักษะ เรื่อง “ฝึกคิด ฝึกใช้ พอเพียงในชีวิตจริง” สำหรับใช้ในการจัดการเรียนรู้สาระสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ไม่ต่ำกว่าระดับมาก
ผลลัพธ์ต่อครู : - ครูมีเป้าหมายในการทำกิจกรรมอย่างชัดเจน - ครูต้องประพฤติตนตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงให้เด็กเห็นเป็นตัวอย่าง - แบบฝึกทักษะต้องมีความน่าสนใจ เหมาะกับวัยนักเรียน มีรูปภาพ ใช้ภาษาง่าย ๆ ท้าทายความคิด
ผลลัพธ์ต่อโรงเรียน : - การสนับสนุนจากโรงเรียนสนับสนุนงบประมาณและสื่อการเรียนรู้
ผลลัพธ์ต่อชุมชน : - การสนับสนุนจากผู้ปกครอง: การที่ผู้ปกครองช่วยสังเกตพฤติกรรมความพอเพียงที่บ้าน จะเป็นแรงขับเคลื่อนสำคัญที่ทำให้นวัตกรรมนี้ยั่งยืน - ช่วยกำกับดูแลและสนับสนุนให้เด็กได้ฝึกปฏิบัติจริงที่บ้าน
ประเภทของนวัตกรรม : นวัตกรรมหลักสูตร
[ดาวน์โหลดรูปเล่มนวัตกรรม]