ที่มาและความสำคัญ(โดยสังเขป)
           โรงเรียนบ้านทุ่งใต้ให้ความสำคัญกับการจัดการเรียนรู้ที่ส่งเสริมทักษะชีวิต ทักษะอาชีพ และการเรียนรู้จากการลงมือปฏิบัติจริง โดยเฉพาะกิจกรรมด้านการเกษตรเพื่อให้นักเรียนได้เรียนรู้การพึ่งพาตนเอง การทำงานร่วมกัน และการใช้ทรัพยากรในท้องถิ่นอย่างคุ้มค่า จากการดำเนินกิจกรรมปลูกผักของโรงเรียนในปีการศึกษาที่ผ่านมา พบว่าพื้นที่ดินภายในโรงเรียนมีคุณภาพต่ำ สภาพดินขาดธาตุอาหารที่จำเป็นต่อการเจริญเติบโตของพืช มีลักษณะแข็งและไม่สามารถอุ้มน้ำได้ดี ส่งผลให้ผักที่ปลูกเจริญเติบโตไม่สมบูรณ์ ใบมีขนาดเล็ก ผลผลิตต่ำ และไม่สามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ อีกทั้งยังต้องใช้เวลาและงบประมาณในการปรับปรุงดินค่อนข้างสูง ดังนั้น โรงเรียนบ้านทุ่งใต้จึงเห็นความสำคัญของการนำรูปแบบการปลูกผักแบบไฮโดรโปนิกส์มาใช้ ซึ่งเป็นการปลูกพืชโดยไม่ใช้ดิน แต่ใช้สารละลายธาตุอาหารที่สามารถควบคุมปริมาณสารอาหาร น้ำ และสภาพแวดล้อมได้อย่างเหมาะสม ช่วยแก้ปัญหาดินเสื่อมคุณภาพ ลดข้อจำกัดด้านพื้นที่ เพิ่มอัตราการเจริญเติบโตของพืชและได้ผลผลิตที่สะอาด ปลอดภัย และมีคุณภาพสม่ำเสมอ นอกจากนี้การปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ยังเป็นนวัตกรรมการเรียนรู้ที่สอดคล้องกับการจัดการศึกษาในศตวรรษที่ 21 ส่งเสริมให้นักเรียนได้เรียนรู้ผ่านกระบวนการคิด การทดลอง การแก้ปัญหา และการทำงานเป็นทีม รวมทั้งสามารถนำความรู้ไปต่อยอดเป็นทักษะอาชีพและสร้างรายได้ในอนาคตได้ ด้วยเหตุผลดังกล่าว โรงเรียนบ้านทุ่งใต้จึงจัดทำโครงการปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ขึ้น เพื่อพัฒนาคุณภาพการเรียนรู้ของผู้เรียน แก้ไขปัญหาการปลูกผักในพื้นที่ดินคุณภาพต่ำ และสร้างแหล่งเรียนรู้ด้านเกษตรสมัยใหม่ภายในโรงเรียนอย่างยั่งยืน

ผลลัพธ์ต่อนักเรียนจากการจัดการเรียนรู้โดยใช้นวัตกรรมการปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ในลังโฟมตามรูปแบบ GREEN Box Model พบว่า นักเรียนมีพัฒนาการด้านความรู้ ทักษะ และเจตคติที่ดีขึ้นอย่างชัดเจน นักเรียนสามารถเรียนรู้ผ่านการลงมือปฏิบัติจริง ทำให้เข้าใจเนื้อหาได้ง่ายและจดจำได้ยาวนาน ส่งผลให้ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสูงขึ้น ด้านทักษะการเรียนรู้ นักเรียนสามารถวางแผนการทำงาน ปฏิบัติตามขั้นตอน แก้ปัญหาเฉพาะหน้า และทำงานร่วมกับผู้อื่นได้อย่างมีประสิทธิภาพ อีกทั้งยังเกิดทักษะชีวิต เช่น ความรับผิดชอบ ความอดทน และการทำงานเป็นทีม ด้านเจตคติ พบว่านักเรียนมีความสนใจในการเรียนรู้เพิ่มขึ้น มีความภาคภูมิใจในผลงานของตนเอง เห็นคุณค่าของการปลูกผักเพื่อบริโภคเอง และตระหนักถึงการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าและเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม
ผลลัพธ์ต่อครู : การใช้นวัตกรรม GREEN Box Model ส่งผลให้ครูมีการพัฒนากระบวนการจัดการเรียนรู้ให้เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญมากขึ้น ครูปรับบทบาทจากผู้ถ่ายทอดความรู้มาเป็นผู้อำนวยความสะดวกในการเรียนรู้ (Facilitator) ส่งเสริมการเรียนรู้แบบ Active Learning อย่างเป็นรูปธรรม ครูได้พัฒนาทักษะด้านการออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้ การใช้สื่อและนวัตกรรม รวมถึงการวัดและประเมินผลตามสภาพจริง (Authentic Assessment) ทำให้การจัดการเรียนการสอนมีความหลากหลาย น่าสนใจ และสอดคล้องกับบริบทของผู้เรียนมากยิ่งขึ้น นอกจากนี้ยังสามารถนำผลการจัดกิจกรรมไปพัฒนางานวิชาการและต่อยอดเป็นผลงานทางวิชาชีพได้
ผลลัพธ์ต่อโรงเรียน : การดำเนินนวัตกรรมดังกล่าวช่วยส่งเสริมภาพลักษณ์ของสถานศึกษาให้เป็นแหล่งเรียนรู้เชิงปฏิบัติที่สอดคล้องกับการพัฒนาทักษะในศตวรรษที่ 21 โรงเรียนมีแหล่งเรียนรู้ด้านการเกษตรปลอดภัยที่สามารถใช้บูรณาการกับกลุ่มสาระการเรียนรู้อื่น ๆ ได้ นอกจากนี้ยังช่วยสร้างบรรยากาศการเรียนรู้เชิงสร้างสรรค์ภายในโรงเรียน ส่งเสริมการทำงานแบบ PLC ของครู และสามารถพัฒนาเป็นฐานการเรียนรู้หรือแหล่งศึกษาดูงานสำหรับนักเรียนและบุคคลภายนอกได้ ส่งผลให้สถานศึกษามีความเข้มแข็งด้านนวัตกรรมการเรียนรู้
ผลลัพธ์ต่อชุมชน : นวัตกรรมการปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ในลังโฟมช่วยสร้างความสัมพันธ์ที่ดีระหว่างโรงเรียนและชุมชน โดยนักเรียนสามารถนำความรู้ไปถ่ายทอดให้ผู้ปกครองและคนในชุมชนได้ ส่งเสริมการปลูกผักเพื่อบริโภคในครัวเรือน ลดค่าใช้จ่าย และสร้างความตระหนักด้านสุขภาพ ชุมชนเกิดความสนใจในการนำรูปแบบการปลูกผักแบบง่ายและประหยัดไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน อีกทั้งโรงเรียนยังสามารถเป็นศูนย์กลางการเรียนรู้ด้านเกษตรปลอดภัยของชุมชน ส่งเสริมแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียงและการพึ่งพาตนเองอย่างยั่งยืน
ประเภทของนวัตกรรม : นวัตกรรมการจัดการเรียนรู้
[ดาวน์โหลดรูปเล่มนวัตกรรม]