ชื่อนวัตกรรม : การพัฒนาทักษะการแก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ ๔ โดยใช้แบบฝึกการแก้โจทย์ปัญหา ผู้จัดทำนวัตกรรม: นางจิรนันท์ วนารักษ์ ตำแหน่งครู วิทยฐานะครูชำนาญการพิเศษ โรงเรียนบ้านกุดกะเสียน สพป.อบ.๑ หลักการและเหตุผล ความเป็นมา การพัฒนาผู้เรียนในศตวรรษที่ ๒๑ ที่มุ่งเน้นให้ผู้เรียนมีความสามารถในการคิดวิเคราะห์ ซึ่งเป็นทักษะที่จำเป็นที่ต้องปลูกฝังให้ผู้เรียนการฝึกทักษะการคิดวิเคราะห์และการแก้โจทย์ปัญหาเป็นทักษะที่ฝึกคิดเชิงตรรกะมีการวางแผนความสมเหตุสมผลเพื่อให้สามารถแก้ปัญหาอย่างมีประสิทธิภาพ และจากการสอนรายวิชาคณิตศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ ๔ พบว่า ผู้เรียนขาดทักษะการคิดวิเคราะห์ ไม่สามารถแก้โจทย์ปัญหาได้ ข้าพเจ้าได้วิเคราะห์ทฤษฎีการเรียนรู้ของ Dewey ที่พัฒนาการเรียนรู้ด้วยการลงมือกระทำ และวิเคราะห์แนวคิดการเรียนรู้เชิงรุก สู่การออกแบบนวัตกรรม คือ แบบฝึกทักษะการแก้โจทย์ปัญหา ซึ่งเป็นนวัตกรรมที่ส่งเสริมการคิดวิเคราะห์แก้ปัญหา ที่สามารถนำไปใช้ในการจัดการเรียนรู้คณิตศาสตร์ โดยข้าพเจ้าได้ออกแบบเนื้อหาของนวัตกรรมให้สอดคล้องกับการวิเคราะห์หลักสูตรคณิตศาสตร์และใช้เนื้อหานิทานสนุกๆ เพื่อดึงดูดความสนใจของผู้เรียน จำนวน ๓ ชุด ได้แก่ แบบฝึกทักษะการแก้โจทย์ปัญหาเล่มที่ ๑ (นิทานหรรษา๑) แบบฝึกทักษะการแก้โจทย์ปัญหาเล่มที่ ๒ (นิทานหรรษา๒) แบบฝึกทักษะการแก้โจทย์ปัญหาเล่มที่ ๓ (บทความข่าว) วัตถุประสงค์ของนวัตกรรม ๑ เพื่อให้นักเรียนมีความรู้ความเข้าใจเรื่องโจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์และกระบวนการแก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ ๒ เพื่อให้นักเรียนมีทักษะการแก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ ๓ เพื่อให้นักเรียนมีเจตคติที่ดีต่อการเรียนรู้ในวิชาคณิตศาสตร์ ขั้นตอนการดำเนินการ ๑. ศึกษาเอกสารที่เกี่ยวข้อง อาทิ งานวิจัย หลักสูตร แนวคิด ทฤษฎี หลักการออกแบบ แนวทางการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ๒. วิเคราะห์กิจกรรมการเรียนรู้ที่ส่งเสริมการคิดวิเคราะห์ ศึกษาแนวทางการออกแบบ กิจกรรมการคิดวิเคราะห์ เพื่อออกแบบนวัตกรรม คือ แบบฝึกทักษะการแก้โจทย์ปัญหา ๓. สร้างแบบฝึกทักษะการแก้โจทย์ปัญหา จำนวน ๓ ชุด ประกอบด้วย - แบบฝึกทักษะการแก้โจทย์ปัญหา ชุดที่ ๑ (นิทานหรรษา๑) - แบบฝึกทักษะการแก้โจทย์ปัญหา ชุดที่ ๒ (นิทานหรรษา๒) - แบบฝึกทักษะการแก้โจทย์ปัญหา ชุดที่ ๓ (บทความข่าว) ๔. กลุ่มเป้าหมาย เป็นนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ ๔ จำนวน ๑๙ คน ๕. การวิเคราะห์ข้อมูล โดยใช้ สถิติพื้นฐาน ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ร้อยละ ผลที่เกิดขึ้นกับผู้เรียน ผลการพัฒนาเชิงปริมาณ ๑) ผู้เรียนมีความรู้ความเข้าใจเรื่องโจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ อยู่ในระดับดี คิดเป็นเป็นร้อย ๘๔.๒๑ ซึ่งสูงกว่าเป้าหมายที่กำหนดคือ ร้อยละ ๘๐ ๒) ผู้เรียนมีทักษะการแก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ ในระดับดี คิดเป็นเป็นร้อยละ ๘๙.๔๗ ซึ่งสูงกว่าเป้าหมายที่กำหนดคือ ร้อยละ ๘๕ ๓) ผู้เรียนมีเจตคติที่ดีต่อการเรียนรู้ในวิชาคณิตศาสตร์อยู่ในระดับมาก คิดเป็นร้อยละ ๑๐๐ ซึ่งสูงกว่าเป้าหมายที่กำหนดคือ ร้อยละ ๙๐ ผลการพัฒนาเชิงคุณภาพ ๑) ผู้เรียนที่มีความรู้ความเข้าใจเรื่องโจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ผ่านเกณฑ์การประเมินอยู่ในระดับดี ๒) ผู้เรียนมีทักษะการแก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ในระดับดี สังเกตจากผลการประเมินทักษะการแก้ปัญหา ๓) ผู้เรียนทุกคนมีเจตคติที่ดีต่อการเรียนรู้ในวิชาคณิตศาสตร์อยู่ในระดับมาก สังเกตจากความสนใจในการร่วมกิจกรรม มีความกระตือรือร้นและการแสดงถึงการมีความสุขในการเรียนรู้